روز روزه دارد هفت در دوزخ بر روى او ببندند و هشت در بهشت بر روى او بگشايند و هر كه نيمهء ماه رجب روزه دارد منادى ندا كند كه كردار خود را باز سر گير كه آن چه گذشت آمرزيده شد و امام جعفر صادق عليه السّلام فرمود كه هر كه روز اول رجب روزه دارد بهشت او را واجب گردد و هر كه يك روز از ميان ماه رجب روزه دارد شفاعة او مقبول شود در حق همهء خويشان او و امير المؤمنين عليه السّلام فرمود كه هر كه يك روز از آن روزه دارد روزه يك ساله براى او بنويسند و بى حساب ببهشت رود و نيز از جملهء فضايل اين ماه است كه عمرهء مندوبه در آن مقابل حج و عمرهء مقبولست در ماه ذيحجه و حكمت در اينكه حق تعالى تعظيم بعض شهور فرموده مصلحت عباد است در باز ايستادن ايشان از ظلم و تعدى در آن و غالب آن است كه اين مؤدى است به ترك ظلم در جميع شهور به جهت انكسار حمية و انطفاى نايره بغى و غوايت در اين مدت فان الاشياء تجر الى اشكالها * ( ذلِكَ ) * اين دوازده ماه * ( الدِّينُ الْقَيِّمُ ) * حساب و شماريست درست و راست و دين بمعنى حساب در كلام عرب بسيار است چنان كه رسول صلَّى اللَّه عليه و آله فرموده كه الكيس من دان نفسه و عمل لما بعد الموت يعنى عاقل كسيست كه حساب نفس خود كند و از براى خود كارى كند كه وى را سود رساند و تسميهء حساب بدينجهت وجوب دوام است بر آن و لزوم آن مانند لزوم دين و كلبى در تفسير اين گفته كه ذلك القضاء المستقيم و يا دين بر ظاهر معنى خود باقيست و معنى آنكه تحريم اين چهار ماه دين قويمست كه آن دين ابراهيم و اسماعيل است و عرب اين را از ابراهيم و اسماعيل بميراث گرفته‌اند و به آن عمل ميكنند و از جملهء عجايب و غرائب آنست كه مخالفان ميگويند كه حق تعالى عدد ماه‌هاى كه صلاح و معاش خلايق به آن متعلق است بايشان باز نگذاشت و فرمود كه عند اللَّه و فى كتاب اللَّه و بروج آن ماه‌هاى دوازده گانه را نيز تعيين فرمود و گفت * ( ذلِكَ الدِّينُ الْقَيِّمُ ) * و همچنين عدد نقباء بنى اسرائيل را به خود حواله كرد كه وَبَعَثْنا مِنْهُمُ اثْنَيْ عَشَرَ نَقِيباً و دوازده چشمهء آب كه بر دست موسى گشاده شد هم بفرمان او بود كه فَانْفَجَرَتْ مِنْه اثْنَتا عَشْرَةَ عَيْناً عدد ائمه هدى كه صلاح دين و دنيا و معاد بر آنست و بمراتب اعظم از آنست و احتياج مردمان به آن بيشتر و سبب فوز و رستگارى عقبى با خلايق گذاشت نعوذ باللَّه من شرور انفسهم و سيئات عقايدهم و چون او سبحانه بيان دوازده ماه كرد و ذكر چهار ماه حرام بعد از آن بطريق فاء تعقيبيه فرمود كه * ( فَلا تَظْلِمُوا ) * پس ستم مكنيد * ( فِيهِنَّ ) * در اين چهار ماه * ( أَنْفُسَكُمْ ) * بر نفسهاى خود بهتك و حرمت آن و ارتكاب محرمات در آن و از ابن عباس مرويست كه ضمير فيهن راجع باثنى عشر است يعنى در اين دوازده ماه ظلم و تعدى مكنيد مراد آنست كه در جميع عمر ترك اوامر مكنيد و ارتكاب مناهى ننمائيد و بنا بر اول فائده تخصيص به آنكه در